| Pârsig | B. | Negizeš | English | Deutsch | French | P. | Rišešenâsih | Prevalence |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| •Niyâg | نیاگ: جد | ancestor | Vorfahr | ancêtre | Ϣiki-En _Dehxodâ | 1.0 | ||
| •Kušâ | n. | کوشا: جدی | serious | ernst | - | ϢDict-Pâ _Dehxodâ Ϣiki-De Ϣiki-En | 1.0 | |
| •Jang | n. | جنگ: جدال | war | Krieg | guerre | Dehxodâ | 0.0 | |
| •Tâze | z. b. | تازه: جدید | fresh | frisch | frais | Dehxodâ | 0.0 | |
| •Beruz | z. b. | بروز: جدید | up to date | auf dem Laufenden | à jour | 0.1 | ||
| •Gerânvâri | n. | گرانواری: جدیت | solemnity; seriousness; gravity | Feierlichkeit; Schwere; Schwerkraft | solennité; gravité; la gravité | Mehrbod i Vâraste | 1.0 | |
| •Xâkbus | n. | خاکبوس: سجده | prostration | Prostratio | prostration | Dehxodâ | 1.0 | |
| •Dârâ | z. n. | دارا: واجد | one who has; qualified | - | - | Dehxodâ | 0.0 | |
| •Aznow | b. | ازنو: مجددا | anew | erneut | de nouveau | Dehxodâ | 0.0 | |
| •Azsargiri | n. | ازسرگیری: تجدید | in a new way; from the beginning | - | - | 0.1 | ||
| •Kâjdis | n. | کاجدیس: آناناس | ananas | Ananas | ananas | 1.0 | ||
| •Vâxidan -> vâx | k. | واخیدن: جداکردن | to separate | trennen | séparer | Ϣiki-De _Dehxodâ Ϣiki-En ϢDict-Pâ | 1.0 | |
| •Jodâgune | n. | جداگونه: استثنایی | exceptional | außergewöhnlich | exceptionnel | Mehrbod i Vâraste | جداگانه = separate جداگونه = exceptional ~Mehrbod |
1.0 |
| •Jodâsâzi | n. | جداسازی: تفکیک | seperation | Trennung | séparation | 0.0 | ||
| •Jodâbandi | n. | جدابندی: تفکیک | separation | Trennung | séparation | Mazdak i Bâmdâd | تفکیک در این بافتار تنها جدا کردن نیست بساکه جدا کردن و دسته بندی آغالهاست ( sort) و برای همین « جدابندی» ( به روش رده بندی) ~مزدک |
1.0 |
| •Jodâyidan -> jodây | k. | جداییدن: جدا کردن | to separate | - | - | 1.0 | ||
| •Hamsarjodâ | n. | همسرجدا: مطلقه | divorcee | geschiedene | divorcée | Mehrbod i Vâraste | 1.0 | |
| •Baškidan -> bašk | k. | بشکیدن: جدا کردن | to separate; to divide | trennen | séparer | MacKenzie | wiškidan | 1.0 |
| •Nogaštan -> nogard | k. | نوگشتن: جدید شدن | to be renewed | erneuert werden | se renouveler | Ϣiki-En | 1.0 | |
| •Bâzšamidan -> bâzšam | k. | بازشمیدن: جذب مجدد | to resorb | - | - | 1.0 | ||
| •Now | z. | نو: جدید; حادث | new | neu | nouveau | Dehxodâ | 0.0 | |
| •Fardâštan -> fardâr | k. | فرداشتن: جدی گرفتن | to take seriously | - | - | Mehrbod i Vâraste | فرداشتن را میتوانیم به این کارواژه بدهیم. سخن ایشان را باید فرداشت. اگر خواستیم غلمبه سلمبهتر, سخن ایشان را باید فرداشت نمود. ~Mehrbod |
1.0 |
| •Jodâyixwâh | z. n. | جداییخواه: تجزیه طلب | separatist | Separatist | séparatiste | 0.1 | ||
| •Gerândâštan -> gerândâr | k. | گرانداشتن: جدی گرفتن | to take seriously | Ernst nehmen | prendre au sérieux | Mehrbod i Vâraste | 1.0 | |
| •Jodânâpazir | z. | جداناپذیر: لاینفک | inseprable | unzerstörbar | inseparable | 1.0 | ||
| •Beruzâvardan -> beruzâvar | k. | بروزآوردن: جدید کردن | to update | aktualisieren | mettre à jour | 1.0 | ||
| •Bâznowpażir | بازنوپذیر: تجدیدپذیر | renewable | erneuerbar | - | 1.0 | |||
| •Hamsarjodâi | n. | همسرجدایی: طلاق | divorce | Scheidung | divorce | Mehrbod i Vâraste | 1.0 | |
| •Novin | z. | نوین: مدرن; جدید | modern | modern | moderne | 0.0 | ||
| •Novini | n. | نوینی: مدرنیت; تجدد | modernity | Modernität | la modernité | 0.1 | ||
| •Tâzegihâ | n. | تازگیها: اخیرا; جدیدا | recently | jüngst; kürzlich | - | Dehxodâ | 0.0 | |
| •Nobonyâd | نوبنیاد: جدید التاسیس | new establishment | - | - | 1.0 | |||
| •Sanginsâr | z. | سنگینسار: وزین; متین; جدی | placid; sober; sedate | - | - | Mahmood Moosadoost | 1.0 | |
| •Nâšux | z. n. | ناشوخ: پادواژهیِ شوخ; جدی | humorless; serious | humorlos; ernst | dépourvu d'humour; sérieux | Mehrbod i Vâraste | 1.0 | |
| •Farâkušidan -> farâkuš | k. | فراکوشیدن: جد و جهد کردن | to strive for | anstreben | lutter pour | Mazdak i Bâmdâd | 1.0 | |
| •Ravânzâd | روانزاد: موجد محرکات ذهنی | psychogenic | psychogener | psychogène | 1.0 | |||
| •Barxaraj | n. | برخهرج: خطی که در کسر صورت را از مخرج جدا میکند | line of fraction | - | - | 1.0 | ||
| •Betâzegi | n. | بتازگی: جدیدا; اخیرا; موخرا | lately | neuerdings; in letzter Zeit | - | Dehxodâ | 0.0 | |
| •Nowyâft | z. | نویافت: نوظهور; جدید الاکتشاف; جدید الاختراع; بدیع | newfound | Neu entdeckt | nouvellement trouvé | Mehrbod i Vâraste | 1.0 | |
| •Gerânmaneš | z. n. | گرانمنش: جدی; سرسنگین; پادواژهیِ شوخمنش | serious | ernst | sérieux | Mehrbod i Vâraste | 1.0 | |
| •Apizâyeš | n. | اپیزایش: اپیژنز: تئوری که در آن تکامل از یک یاخته بدون ساختمان شروع میشود و یا رشد تقسیم سلولی از قسمتهای جدید بهوجود میآید که قبلاً در سازمان سلولی تخم منشاء پیشبینی شده نداشته است. | epigenesis | - | - | Ϣiki-En | 1.0 | |
| •Bejoz | b. | بجز: غیر از; الا | except | außer | hors; excepté | Dehxodâ | به جدا از ~مهربد | 0.0 |
| •Tarâ | v. piv. | ترا: - | trans | trans | trans | دوستان جدا از جستار پیك، آیا ما در خود پارسى كنونى، هیچ پیشوند دیگرى نداریم كه گویاتر از "ترا" باشد. با این كه ده ها واژه با این پیشوند ساخته شده ولى براى من هنوز نمیتونه دریافت پذیر باشه. اگر شاینده هست یك پیك ویژه درباره ى "ترا" بگذارید. پیشاپیش با سپاس ~Amir Hosein Sarboland ترا را همان ≈از میان میتوانید در یاد بدارید. ترادیدن = از میان دیدن ترانما = از میان پیدا تراگذشتن = از میان چیزی گذشتن ~Mehrbod |
0.0 | |
| •Farsâr | n. | فرسار: وجدان | conscience | Gewissen | conscience | ~Dasâtir Dehxodâ | از فرسار میتوان بجای "وجدان" که همان نیروی شناخت داد و درستیست, بهره گرفت ~مهربد | 1.0 |
| •Gerânvâr | z. n. | گرانوار: جدی | solemn; serious; grave | schwerwiegend; ernsthaft | olennel; sérieux | Mehrbod i Vâraste | در پارسی میانه (پهلویک) «گِران»"جدی" هم میشده, ازینرو میتوان امروز «گرانوار» را بجای جدّی بکار بُرد. ~مهربد |
1.0 |
| •Ravaxtar | n. | رواختر: سیاره | planet | Planet | planète | Mazdak i Bâmdâd | ما میتوانیم از فرهنگ باستان سود بجوییم که در آن به سیارات هم اختر میگفتند و تنها جداسانی شان با ستارگان این بود که ستارگان یکجامان (کواکب ثوابت) بودند و اینها روان. پس میشه برای نمونه با آمایشی از اختر و روان بودن٬ گفت: سیاره ( planet) = رَوَخـْتـَر [ ravaxtar] ~Mazdak |
1.0 |
| •Besâmân | z. b. n. | بسامان: منظم | organized; ordered | geordnet | - | Dehxodâ | ما منظم را در پارسی به دو چم بکار میبریم که در آلمانی برایش دو واژه جدا دارند. زمانی که منظم را در جایگاه زاب برای چیزهایی بکار میبریم که خود سازنده ی ساختاری منظم هستند. بسامان =geordnet زمانی که منظم را در جایگاه زاب برای چیز یا کسی بکار میبریم که نه خودش بلکه اجزای زیرین اش و یا دستآورد کردارش ساختاری منظم پدید میآورند. سامانمند =ordentlich ~بامداد خوشقدمی |
1.0 |
| •Âfaridan -> âfarin | k. | آفریدن: تحسین کردن | to praise | loben | louange | Dehxodâ | آفریدن و آفوریدن دو کارواژهی جداگانه اند که در پارسی نوین درآمیختهاند. چم درست آفریدن همان آفرین گفتن است, هنگامیکه کارواژهی آفوریدن همان "خلق کردن" باشد. ~مهربد | 0.0 |
| •Hâmgoriz | n. | هامگریز: غیر عادی; آدم غریب | eccentric | Exzenter; Exzentriker | - | Mazdak i Bâmdâd | واژه ی هام با مردم دگرسان است و عوام را بیشتر میرساند و چیزی که جدا از پسند هامیانه باشد را شاید بتوان با هامگریز بهتر واوشت ( Vâveštan = توصیف نمودن) . + برای نمونه در زمان ساسانیان ، چند دبیره ی پهلوی بود که نام یکی «هامدبیره» بود و آُن، الفبایی بود که مردم هامی بدان مینوشتند ~مزدک |
1.0 |
| •Faraxmidan -> faraxm | k. | فرخمیدن: دقت کردن | to concentrate; to focus | konzentrieren | - | _Dehxodâ Ϣiki-En Ϣiki-En ϢDict-Pâ | مهربد کیارنگ، کار واژه ی فَرَخمیدن یا فَرخمیدن به مینوی یا مانک جدا کردن چیزی از چیزی، مانند جدا کردن هسته ی پنبه از خود پنبه و چم دیگر آن دقت کردن و کوشش در کاری; پس دقت در نهاد(درون)این کارواژه نهفته است. ~بهمن | 1.0 |
| •Mardomin | z. n. | مردمین: عمومی | public | Öffentlichkeit | public | Mehrbod i Vâraste | با جداسازی مردمی از مردمین, میتوانیم از مردمی در جایگاه درست آن که «بشریت» باشد نیز بهره بگیریم. ~مهربد | 1.0 |
| •Sâmânmand | z. n. | سامانمند: منظم; دارای ساختار بسامان | orderly | ordentlich | - | Ϣiki-En | ما منظم را در پارسی به دو چم بکار میبریم که در آلمانی برایش دو واژه جدا دارند. زمانی که منظم را در جایگاه زاب برای چیزهایی بکار میبریم که خود سازنده ی ساختاری منظم هستند. بسامان =geordnet زمانی که منظم را در جایگاه زاب برای چیز یا کسی بکار میبریم که نه خودش بلکه اجزای زیرین اش و یا دستآورد کردارش ساختاری منظم پدید میآورند. سامانمند =ordentlich ~بامداد خوشقدمی |
1.0 |
| •Âżingorizi | n. | آذینگریزی: مینیمالیسم (هنر) | minimalism (art) | - | - | Nader Tabasian | مینیمالیسم در برابر هنر پرآذین باروک شکل گرفت و از آرایش و پرآذین کردن گریزان بود. در برابر پرآذینی معماری صفویه، معماری مسجد جامع نایین آذین گربز است. نقاشی باروک بسیار پرطمطراق است ولی خوان میرو در کارهایش به آذین گریزی رو آورد. کمینه گرا هم درست نیست، چون در مینیمالیسم اندازه ها کم نیستند. یک موسیقی مینیمال می تواند ۱۰ دقیقه به درازا بکشد، بیشتر از یک قطعه ی موسیقی کلاسیک یا باروک ولی بازیوختن در آن بسیار است. بازیوختن چند گزاره. پس هنر مینیمال از آذین کردن و آراستن و زیورکردن می پرهیزد. ~Nader Tabasian |
1.0 |
| •Sâmânmandi | n. | سامانمندی: نظم | order | - | - | Ϣiki-En | ما منظم را در پارسی به دو چم بکار میبریم که در آلمانی برایش دو واژه جدا دارند. زمانی که منظم را در جایگاه زاب برای چیزهایی بکار میبریم که خود سازنده ی ساختاری منظم هستند. بسامان =geordnet زمانی که منظم را در جایگاه زاب برای چیز یا کسی بکار میبریم که نه خودش بلکه اجزای زیرین اش و یا دستآورد کردارش ساختاری منظم پدید میآورند. سامانمند =ordentlich ~بامداد خوشقدمی |
1.0 |